مستندی که اسرائیل می‌خواست دفن کند، فروخت
مستندی که اسرائیل می‌خواست دفن کند، فروخت
مستندی که در آن ۲۴ افسر اطلاعاتی و نظامی اسرائیل، از سازوکار انتخاب اهداف در غزه و نقش هوش مصنوعی در آن حرف می‌زنند، حالا از یک اکران مستقل و کم‌رمق به فروش بیش از یک میلیون و ۲۰۰ هزار دلار در آمریکا رسیده و شرکت پخش «نئون» در ۲۱ اکتبر ۲۰۲۶ آن را زیر پرچم خود گرفته است. «نازا» یک روایت اعترافی از درون اتاق‌های هدف‌گذاری ارتش اسرائیل است؛ و همین است که رژیم را به جنون انداخته است. وزیر فرهنگ رژیم صهیونیستی خواستار سلب تابعیت دو کارگردان یووال آبراهام و راشل زور شده و آنان را به «خیانت» متهم کرده است در حالی که ارتش اسرائیل با انکار همیشگی، همه‌چیز را «تحریف» می‌خواند. اما فروش میلیونی فیلم نشان می‌دهد حقیقت، حتی بدون بودجه تبلیغاتی، راه خودش را به پرده سینما باز می‌کند.
مستند نازا (NAZA) که درباره نحوه انتخاب اهداف حملات ارتش اسرائیل در غزه ساخته شده، پس از اکران در سینماهای آمریکا و فروش قابل‌توجه، با شرکت پخش فیلم نئون به توافق رسیده است. این شرکت که پیش‌تر فیلم‌هایی مانند «انگل» و «آنورا» را به مخاطبان آمریکایی معرفی کرده بود، در ۲۱ اکتبر ۲۰۲۶ به‌عنوان پخش‌کننده آمریکایی این مستند معرفی شد.
یووال آبراهام و راشل زور، کارگردانان این فیلم، پیش از این اکران آن را در آمریکا به‌صورت مستقل آغاز کرده بودند. مستند از ۳۰ سپتامبر ۲۰۲۶ در ۸۵ سالن سینما در ۳۰ شهر آمریکا به نمایش درآمد. طبق آمار منتشرشده تا اول نوامبر، فروش داخلی آن در آمریکا به یک میلیون و ۲۰۲ هزار و ۷۰۹ دلار رسیده است. تعداد سالن‌های نمایش فیلم در ادامه اکران به ۱۰۵ سالن نیز رسید.
«نازا» در ایتالیا نیز با استقبال مخاطبان روبه‌رو شد و در مقطعی در صدر جدول فروش سینماهای این کشور قرار گرفت. شرکت MK2 برای پخش بین‌المللی فیلم در بیش از ۵۰ کشور قراردادهایی منعقد کرده است. همچنین طبق اعلام گاردین، نمایش این مستند در ۵۶ منطقه جهان برنامه‌ریزی شده و قرار است نسخه آنلاین آن در اواخر نوامبر به‌صورت رایگان در وب‌سایت این رسانه منتشر شود.
این مستند در سه سال ساخته شده و در آن با ۲۴ افسر اطلاعاتی و نظامی اسرائیل گفت‌وگو شده است. محور اصلی فیلم، بررسی روند شناسایی اهداف نظامی و نقش سامانه‌های هوش مصنوعی در حملات اسرائیل به غزه است. «نازا» پیش از این جایزه ویژه هیئت داوران جشنواره فیلم ونیز و جایزه تماشاگران جشنواره سن‌سباستین را دریافت کرده بود.
موفقیت «نازا» را می‌توان در کنار دشواری‌هایی بررسی کرد که برخی فیلم‌های مرتبط با فلسطین برای ورود به بازار سینمای آمریکا با آن روبه‌رو بوده‌اند.
یکی از این آثار، مستند «سرزمینی دیگر نیست» (No Other Land) است که یووال آبراهام و راشل زور با همکاری باسل عدرا و حمدان بلال، دو مستندساز فلسطینی، ساخته‌اند.
این فیلم در سال ۲۰۲۵ جایزه اسکار بهترین مستند بلند را دریافت کرد، اما سازندگان آن برای پیدا کردن پخش‌کننده در آمریکا با مشکل روبه‌رو شدند. مذاکرات برای عرضه فیلم از طریق سرویس اینترنتی مابی نیز به نتیجه نرسید و سازندگان در نهایت اکران سینمایی آن را به‌صورت مستقل پیش بردند. این مستند در اکران آمریکا بیش از ۲.۵ میلیون دلار فروش داشت و بعداً از طریق پلتفرم‌های آنلاین نیز منتشر شد.
فیلم دیگری که در این زمینه مطرح شده، «صدای هند رجب» (The Voice of Hind Rajab) ساخته کوثر بن هنیه است. این اثر بر اساس تماس‌های تلفنی هند رجب، دختر پنج‌ساله فلسطینی که هنگام حمله در غزه داخل یک خودرو گرفتار شده بود، ساخته شده است.
چهره‌هایی مانند برد پیت، واکین فینیکس، رونی مارا، آلفونسو کوارون و جاناتان گلیزر در میان تهیه‌کنندگان اجرایی این فیلم حضور داشتند. «صدای هند رجب» سرانجام پخش‌کننده آمریکایی پیدا کرد و شرکت ویلا مسئولیت اکران آن در آمریکا را بر عهده گرفت؛ نمایش فیلم برای دسامبر ۲۰۲۵ برنامه‌ریزی شده بود.
دو فیلم دیگر به نام‌های «فلسطین ۳۶» ساخته آن ماری جاسر و «آنچه از تو باقی مانده است» ساخته شیرین دابس نیز در فهرست اولیه نامزدهای اسکار قرار گرفتند. هر دو فیلم از طریق شرکت واترملون پیکچرز در آمریکا عرضه شدند؛ شرکتی که دو برادر فلسطینی-آمریکایی در سال ۲۰۲۴ تأسیس کردند.
مستند «نازا» علاوه بر مشکلات مربوط به پخش با واکنش مقام‌های اسرائیلی نیز روبه‌رو شده است. میکی زوهار، وزیر فرهنگ اسرائیل، خواستار سلب تابعیت یووال آبراهام و راشل زور(کارگردانان فیلم) شد و آنان را به خیانت متهم کرد. مقام‌های نظامی اسرائیل نیز محتوای مستند را رد کرده و آن را شامل ادعاهای نادرست و تحریف‌شده دانسته‌اند.
ارتش اسرائیل ادعاهای مطرح‌شده درباره نقش سامانه‌های هوش مصنوعی در انتخاب اهداف و حملات به غیرنظامیان را رد کرده است. ارتش این رژیم ادعا می‌کند هوش مصنوعی در تحلیل اطلاعات به نیروهای نظامی کمک می‌کند، اما تشخیص نهایی اهداف و صدور مجوز حمله بر عهده نیروهای انسانی و فرماندهان است.
در جریان نمایش فیلم در نیویورک نیز گروهی از معترضان با نمایش تصاویری از حمله ۷ اکتبر ۲۰۲۳ به این مستند اعتراض کردند. با این حال، برخی سانس‌های فیلم با استقبال مخاطبان روبه‌رو شدند و بلیت‌های آن‌ها در مدت کوتاهی به فروش رفت.
موفقیت تجاری «نازا» می‌تواند بر رفتار شرکت‌های پخش آمریکایی با آثار مرتبط با فلسطین تأثیر بگذارد. شرکت‌های سینمایی زمانی که متوجه شدند این مستند بدون حمایت یک توزیع‌کننده بزرگ نیز توانسته مخاطب جذب کند و فروش داشته باشد، علاقه بیشتری به همکاری با آن نشان دادند.
البته پیوستن نئون به این پروژه لزوماً به معنای تغییر کامل سیاست هالیوود در قبال فیلم‌های فلسطینی نیست. این اتفاق در درجه نخست نشان می‌دهد که موفقیت در جذب مخاطب و فروش سینمایی می‌تواند بر تصمیم شرکت‌های پخش‌کننده تأثیر بگذارد.
دیدگاهتان را بنویسید