پاسخ به شایعات | اهتزاز پرچم عراق اطراف میدان آزادی
اخیراً، تصویری در فضای مجازی توجه بسیاری را به خود جلب کرده است که در آن، پرچمهای کشور عراق در اطراف برج آزادی تهران، یکی از مهمترین نمادهای ملی ایران به نمایش گذاشته شده است. پس از بررسیهای دقیق، مشخص گردید که این تصویر قدیمی بوده و تقریبا برای 4 سال پیش است. شواهد نشان میدهد که این محتوا دوباره فراگیر شده و منتشر شده تا احساسات عمومی برانگیخته شود.
برخلاف تصورات برخی منابع که این تصویر را ساخته هوش مصنوعی پنداشتهاند، عکس واقعی است. علت برافراشته شدن پرچم عراق در این تصویر به سفر رسمی مصطفی الکاظمی، نخستوزیر وقت عراق به تهران بازمیگردد. لازم به ذکر است که اهتزاز پرچم کشور میهمان یک پروتکل دیپلماتیک مرسوم در ایران است و پیش از این نیز در جریان سفرهای رسمی مقامات کشورهایی نظیر ترکیه، روسیه، چین و آذربایجان، پرچمهای این کشورها به اهتزاز درآمده بود.
لازم به یادآوری است که روابط ایران و عراق پس از سقوط رژیم صدام، ابعاد استراتژیک گستردهای پیدا کرده است. این دو کشور با داشتن طولانیترین مرز مشترک، پیوندهای عمیق فرهنگی و مذهبی، و منافع مشترک در حوزههای امنیت (بهویژه در مبارزه با تروریسم مانند داعش) و اقتصاد (تجارت و انرژی) شرکای راهبردی یکدیگر هستند. بنابراین، سفرهای مقامات عالیرتبه میان تهران و بغداد همواره با بالاترین سطح تشریفات برگزار میشود تا بر عمق و اهمیت این روابط دوجانبه تأکید گردد.
پروتکلهای دیپلماتیک مجموعهای از قواعد و رسوم بینالمللی هستند که برای تسهیل روابط میان دولتها طراحی شدهاند. برافراشتن پرچم کشور میهمان در کنار پرچم کشور میزبان در اماکن مهم شهری، یکی از رایجترین و شناختهشدهترین این پروتکلها در سراسر جهان است. این اقدام نمادین به معنای ابراز احترام، خوشامدگویی و به رسمیت شناختن حاکمیت و جایگاه هیئت دیپلماتیک بازدیدکننده است و محدود به ایران نمیشود. از خیابانهای واشنگتن آمریکا تا میادین پکن، این رویه به عنوان استاندارد پذیرفته شده در روابط بینالملل اجرا میگردد.
در ادامه میتوانید برخی از این تصاویر را ببینید که مربوط به اهتزاز درآمدن پرچم ترکیه و پرچم چین در ایران است.
انتخاب برج آزادی به عنوان پسزمینه این شایعه، تصادفی نیست. نمادهای ملی مانند برج آزادی، حاملان هویت، تاریخ و غرور یک ملت هستند و با حافظه جمعی و احساسات عمیق شهروندان گره خوردهاند. طراحان عملیات روانی به خوبی میدانند که دستکاری و ارائه روایتی مخدوش از این نمادها، میتواند به سرعت حس تحقیر، خشم و بیاعتمادی به حاکمیت را برانگیزد و افکار عمومی را به شکل مؤثری تحت تأثیر قرار دهد. در واقع، این یک حمله مستقیم به نقطه ثقل هویت ملی برای ایجاد تفرقه است.
در یک وضعیت جنگی جامعه به طور طبیعی در بالاترین سطح از تنش، اضطراب و حساسیت به سر میبرد بخشی از مردم که مخالفتی با جمهوری اسلامی دارند و همیشه در تلاش بودند بهدروغ بیان کنند که ایران نوکر عراق و غزه و لبنان بوده حال اینکه ایران در تلاش بوده به این مردم کشورهای مسلمان در برابر تروریستها و تکفیریها و حامیان آمریکایی و صهیونیستی کمک کند و در خاک آنان بجنگد تا در خاک خود مستقیم با دشمن درگیر نشود، ترویج چنین شایعههایی و پیدا کردن چنین تصاویری که برای سالها پیش است هدفی جز تخریب وحدت و انسجام ایجاد شده میان مردم ندارد.
بازنشر هدفمند محتوای قدیمی، یکی از تکنیکهای رایج در جنگ شناختی و عملیات روانی است. در این روش، یک تصویر یا ویدیوی واقعی که از بستر زمانی و مکانی خود خارج شده، با روایتی جدید و تحریکآمیز منتشر میشود. این امر باعث میشود مخاطبی که از پیشینه ماجرا بیاطلاع است، بر اساس اطلاعات ناقص و جهتدار به نتیجهگیریهای اشتباه و احساسی برسد.
این شایعه در خلأ شکل نگرفته و بخشی از یک الگوی تکرارشونده در انتشار اطلاعات نادرست علیه ایران است. روایتهایی که سعی در القای وابستگی یا «فروش کشور» به قدرتهای خارجی (چه شرق و چه همسایگان) دارند، یکی از محورهای ثابت تبلیغات منفی بودهاند. از شایعه واگذاری بنادر جنوب به چین و هند گرفته تا ادعاهای مشابه در مورد دریای خزر و روسیه، همگی از یک استراتژی واحد پیروی میکنند و آن تضعیف حس استقلال ملی و ایجاد بدبینی نسبت به روابط خارجی کشور است. این تصویر نیز برای تقویت همین خط تخریبی است.
فراموش نکنیم مطابق جهانبینی اسلامی ما و شما و آنها نداریم، مسلمان و مومنان با یکدیگر امت واحده هستند از هر ملت و نژادی که باشند اما با این حال این موضوع شایعهای بود که بر اساس یک تصویر قدیمی رخ داد. مسلمانان اعضای یک پیکره واحد هستند و قدرتشان در همین همبستگی نهفته است. شایعهای که تلاش میکند اهتزاز پرچم یک کشور مسلمان همسایه را به منزله تحقیر ملی جلوه دهد، دقیقاً در تضاد با این اصل وحدتبخش قرار دارد و هدفی جز ایجاد شکاف در این پیکره واحد ندارد.
کافی است نگاهی به مراسم پرشکوه اربعین کنیم یا در همین ایام به قم و حوالی میدان مفید سر بزنیم تا ببینیم چگونه عزیزان عراقی و بحرینی و هندی و پاکستانی و افغانستانی همگی پای کار ایران اسلامی ایستادهاند و در موکبهایشان از مردم پذیرایی میکنند با هر رنگ و ملیت و پرچمی که دارند.


دیدگاهتان را بنویسید