حوزۀ علمیه و تربیت فرماندهان دشمن‌شناس | از میرزای شیرازی تا سکولاریسم

حق و باطل از ابتدای خلقت تاکنون، در لباس‌ها و اشکال مختلفی با یکدیگر مبارزه کرده و تاریخ جهان را شکل داده‌اند. در میان مبارزین حق و باطل همواره هرکس نقش مهمی را در مبارزه ایفا کرده؛ اما تاثیر هیچ‌کدام از افراد حق و باطل به‌اندازۀ عالمان دو جبهه نبوده است. علم و دانش به همان میزان که در مسیر حق مفید بوده و سبب تحقق اهداف الهی است، به همان اندازه تهدیدی است بر وجودیّت حق و پیروان مسیر الهی. بنابراین نقش عالمان دینی در این مبارزه از اهمیّت بسیار زیادی برخوردار است.

تربیت عالمان دینی و کسانی که بتوانند پیروان مسیر حق بوده و علم مبارزه با دشمن را بلند کنند، مسیری را از دوران امام صادق علیه السلام آغاز کرد که علم و جهاد به یکدیگر ضمیمه شدند. شاگردان مکتب امام صادق علیه السلام آموختند که قرآن و روایات همه برای معرفی حق و مبارزه با باطل صادر شده و کسانی که در غیر این مسیر از کلام خدا و اهل بیت علیهم السلام استفاده می‌کنند، علم دینی را به تحریف کشانده‌اند. باتوجه به این مسئله، حوزۀ علمیه‌ای تراز  بود که دشمن را برای طالبان علوم دینی مشخص کرده و آموزش ایشان را در جهت جهاد در راه خدا جهت‌دهی می‌کرد.

از میرزای شیرازی تا سکولاریسم دینی

میرزای شیرازی، مرجع عالیقدر جهان تشیّع که نقشۀ دشمن یهودی را به‌درستی درک کرده و با صدور فتوای تحریم تنباکو، تلاش مذبوحانه دشمن را نقش بر آب کرد، نمونۀ روشنی از حوزۀ علمیۀ مجاهد پرور است. تأسیس حوزه علمیه با چنین مشخصه‌ای، برای یهود بسیار خطرناک بوده و ندای مراجع و طلاب برخاسته از این نقطه، هر کاخ دشمن را به لرزه می‌اندازد.

دشمن که از عالمان دشمن‌شناس واهمه داشت، تلاش کرد با نفوذ در ساختار حوزۀ علمیه، طلاب را در دروس دینی منحصر کرده و آن‌ها را از سیاست دور کند. به عبارت دیگر، سکولاریسم دینی را می‌توان نقشۀ دشمن برای از رونق انداختن حوزه‌های علمیه و در نتیجۀ عدم شناخت دقیق دشمن دانست.

نقش حوزۀ علمیه در دشمن‎‌شناسی جامعه

حوزۀ علمیه هنگامی که به‌جای تاکید بر اشخاص، جریان دشمن را به طلاب خود آموخته و آن‌ها را نسبت به نوع عملکردشان آشنا کرد، همواره نسبت به حربه‌های مختلف دشمن آگاهی دارد. دشمن‌شناسی طلاب و هشیاری آنان نسبت به یهود، سبب می‌شود تا ایشان، مطالعه و تبلیغ خود را بر مقابله با دشمن متمرکز کرده و تمام معلومات خود را ناظر به میدان تنظیم کنند. به‌طور مثال مدارس علمیه می‌توانند با کمک اساتید، هر جلسه به طلاب یادآوری کنند که هدف عالمان دینی و در درجۀ بالاتر، اهل بیت و انبیا علیهم‌السلام، نابودی باطل است و تحصیل علوم دینی در تحقق این آرمان، نقش بسزایی دارد.

روحانیت شیعه هنگامی که در مدارس علمیه دشمن‌شناس پرورش یابد، مبارزه با دشمن را از ابتدا آموخته و در تبلیغ میدانی خود، مردم را در جهت مبارزه با دشمن سازماندهی می‌کند. توأم کردن معارف اهل‌بیت علیهم‌السلام به همراه آموزه‌های دشمن‌شناسی، بصیرت‌افزایی را در میان مردم رقم زده و از جامعۀ اسلامی در برابر شبهات دشمن و تلاش‌های یهود مصون می‌سازد. جهل قسمتی از مردم نسبت به نشانه‌های دشمن و افتادن در دام تبلیغات آن‌ها نیز به‌جهت کم کاری طلاب به‌شمار رفته و ناآگاهی ایشان را در زمینۀ دشمن‌شناسی می‌رساند.

مدارس علمیه اگر خود را در شناساندن دشمن به طلاب ملزم دانسته و شاگردان مکتب امام صادق علیه‌السلام را در این جهت آموزش دهند، هر کدام از طالبان علوم دینی به فرمانده‌ای میدانی تبدیل شده که برای دشمن از هر سلاح پیشرفته‌ای خطرناک‌تر است. این مسئله بیش از پیش، اهمیّت عملکرد حوزه علمیه را در زمینۀ دشمن‌شناسی و مبارزه با یهود نشان داده و نقش آن‌ها در این فضا روشن می‌کند.