تهدید دوباره ترامپ | ترامپ وقتی میترسد تهدید میکند
پدیدآورنده: علیرضا مرادی
تهدید دوباره ترامپ | ترامپ وقتی میترسد تهدید میکند
همزمان با برگزاری مراسم گسترده تشییع رهبر معظم انقلاب اسلامی ایران در تهران، دونالد ترامپ در دفتر بیضی کاخ سفید بار دیگر ایران را تهدید کرد. طبق گزارش رویترز، ترامپ روز دوشنبه ۶ جولای ۲۰۲۶، درست در روزی که خیابانهای تهران شاهد حضور گسترده مردم در مراسم تشییع بود، در جمع خبرنگاران گفت آمریکا (یا با ایران به توافق میرسد یا کار را تمام میکند.)[1] این تهدید در شرایطی مطرح شد که رسانههای خارجی، از جمله گاردین و رویترز، مراسم تشییع در تهران را صحنهای بزرگ از سوگ، خشم، ایستادگی و پیام سیاسی مردم ایران توصیف کردند.[2][3]
همزمان با برگزاری مراسم گسترده تشییع رهبر معظم انقلاب اسلامی ایران در تهران، دونالد ترامپ در دفتر بیضی کاخ سفید بار دیگر ایران را تهدید کرد. طبق گزارش رویترز، ترامپ روز دوشنبه ۶ جولای ۲۰۲۶، درست در روزی که خیابانهای تهران شاهد حضور گسترده مردم در مراسم تشییع بود، در جمع خبرنگاران گفت آمریکا (یا با ایران به توافق میرسد یا کار را تمام میکند.)[1] این تهدید در شرایطی مطرح شد که رسانههای خارجی، از جمله گاردین و رویترز، مراسم تشییع در تهران را صحنهای بزرگ از سوگ، خشم، ایستادگی و پیام سیاسی مردم ایران توصیف کردند.[2][3]
ترامپ در سخنان خود گفت: (ما به یک شکل یا شکل دیگر پیروز میشویم. یا توافق میکنیم یا کار را تمام میکنیم. تمام کردن کار سخت نخواهد بود. ترجیح میدهم توافق کنم، چون نمیخواهم روی ۹۱ میلیون نفر اثر بگذارم.) او سپس در ادامه همان ادبیات تهدیدآمیز مدعی شد آمریکا میتواند پلهای ایران را در مدت کوتاهی هدف قرار دهد و تأمین انرژی کشور را از کار بیندازد.[1][4] همین جملات، معنای واقعی عصبانیت او را نشان میدهد. ترامپ متوجه شده که با یک ملت عادی طرف نیست که بعد از شهادت از صحنه کنار برود. او درست پس از دیدن تصویری که از تهران به جهان مخابره شد، دوباره به زبان تهدید پناه برد.
بازتاب گسترده مراسم تشییع رهبر معظم انقلاب اسلامی ایران در رسانههای خارجی، آنقدر آشکار و سنگین بودکه باید آن را یک خبر شوکه کننده برای آنان دانست. این مراسم، از همان ساعتهای نخست، در بسیاری از رسانههای مهم دنیا بازتاب پیدا کرد و حتی رسانههایی که معمولاً تلاش میکنند تصویر ایران را کوچک، شکسته یا منزوی نشان دهند، نتوانستند از کنار حجم جمعیت، فضای احساسی مردم، شعارها، خشم عمومی و پیام سیاسی این حضور عبور کنند.[2] گاردین از حضور گسترده مردم در تهران نوشت و همان گزارش، فضای مراسم را ترکیبی از سوگ، خشم، غرور ملی و اعلام ایستادگی توصیف کرد.[2]
این یعنی تصویری که از ایران به بیرون مخابره شد، تصویر جامعهای مرعوب نبود، تصویر ملتی بود که در سختترین لحظهها، دوباره در خیابان حاضر شد و اجازه نداد دشمن از شهادت رهبرش، روایت شکست بسازد.
دقیقاً با این دیدگاه باید سراغ سخنان ترامپ رفت. ترامپ در چنین فضایی، درست در روزهایی که رسانههای جهان مشغول بازتاب تشییع گسترده و پرمعنای رهبر شهید بودند، دوباره همان ادبیات کهنه و تکراری خود را تکرار کرد. او در دفتر بیضی کاخ سفید و در برابر خبرنگاران گفت: (یا با ایران به توافق میرسیم یا کار را تمام میکنیم.) سپس با همان لحن همیشگی تهدید کرد که تمام کردن کار سخت نخواهد بود و ادعا کرد آمریکا میتواند پلهای ایران را در یک ساعت هدف قرار دهد و تأمین انرژی کشور را از کار بیندازد
سی بی اس (CBS) نیز همین بخش از سخنان او را منتشر کرد و نوشت ترامپ گفته آمریکا یا با ایران توافق میکند یا کار را تمام خواهد کرد.[4]
این سخنان را نباید جدا از فضای همان روزها خواند. ترامپ بعد از دیدن تصویر آن تشییع بزرگ، بعد از دیدن جمعیتی که در خیابانهای تهران و قم حاضر شد، بعد از شنیدن شعارهایی که مستقیم علیه آمریکا و شخص او سر داده شد، ناگهان دوباره به همان پناهگاه قدیمی برگشت، یعنی تهدید. این دقیقاً همان نقطهای است که ترس سیاسی خود را نشان میدهد. کسی که از صحنه نمیترسد، نیاز ندارد هر چند روز یکبار از تخریب پلها، حمله به زیرساختها، قطع انرژی و تمام کردن کار حرف بزند. این زبان، زبان اقتدار نیست، زبان سیاستمداری است که از قدرت نرم یک ملت عصبانی شده و نمیداند با آن چه کند.
مراسم تشییع رهبر شهید برای ترامپ فرو ریختن یک محاسبه بود. آمریکا و جریان رسانهای همراهش سالها تلاش کردهاند این تصویر را بسازند که مردم ایران از نظام، مقاومت و ایستادگی خسته شدهاند و کافی است فشار بیرونی کمی بیشتر شود تا جامعه از درون فرو بپاشد. اما آنچه در خیابانها دیده شد، دقیقاً خلاف این آرزو بود. مردمی که قرار بود طبق تحلیل اتاقهای فکر غربی، در لحظه فشار کنار بکشند، در همان لحظه حساس به میدان آمدند. این حضور، برای ترامپ از هر موشک و هر بیانیهای آزاردهندهتر بود، چون نشان داد محاسبه او درباره روحیه عمومی ایران، از ریشه غلط است.
به همین دلیل، تهدید ترامپ بعد از این مراسم، بیش از آنکه ایران را بترساند، ترس خود او را لو میدهد. او دید که شهادت رهبر ایران، به جای شکستن روحیه جامعه، به صحنهای برای اعلام حضور دوباره مردم تبدیل شد. دید که رسانههای خارجی، هرچقدر هم بخواهند با احتیاط یا زاویهدار گزارش کنند، باز نمیتوانند از کنار بزرگی این صحنه عبور کنند.[2] دید که خیابانهای تهران و قم به محل نمایش خشم، سوگ و وحدت تبدیل شده است. بعد از چنین صحنهای، او راهی بهتر از همان نمایش قدیمی پیدا نکرد، ایستادن مقابل دوربین و تکرار جملههای خشن.
مسئله اینجاست که ترامپ تصور میکند تهدید، جای تحلیل را میگیرد. فکر میکند اگر با صدای تهدید حرف بزند، واقعیت میدان عوض میشود. اما واقعیت این است که ملت ایران سالهاست این ادبیات را میشناسد. تهدید به حمله، تهدید به تحریم، تهدید به نابودی، تهدید به پایان دادن کار، اینها برای مردم ایران تازگی ندارد. این جملهها آنقدر از زبان سیاستمداران آمریکایی تکرار شده که دیگر بیشتر شبیه سخن یک طوطی سخنور زرد است.
ترامپ وقتی میگوید کار را تمام میکنیم، در حقیقت دارد از کاری سخن میگوید که آمریکا دهههاست نتوانسته تمام کند، شکستن اراده ایران. آمریکا توانسته فشار بیاورد، توانسته تحریم کند، توانسته جنگ روانی بسازد، توانسته رسانهها را علیه ایران بسیج کند، اما نتوانسته آن چیزی را از بین ببرد که در مراسم تشییع خود را نشان داد، یعنی پیوند عمیق میان حافظه تاریخی، اعتقاد، خشم ملی و اراده مقاومت. ترامپ از همین میترسد. از چیزی میترسد که با بمب و تحریم قابل اندازهگیری نیست.
همین، وقتی او در همان فضا از حمله به پلها و انرژی ایران حرف میزند، باید پرسید، اگر واقعاً دست بالا را دارد، چرا اینقدر عصبی سخن میگوید؟ اگر واقعاً مطمئن است که ایران را میتواند به آسانی وادار به عقبنشینی کند، چرا بعد از هر نشانهای از ایستادگی مردم ایران، دوباره به تهدیدهای شدیدتر پناه میبرد؟ سیاستمداری که خود را پیروز میداند، معمولاً آرامتر سخن میگوید. کسی که مجبور است مدام با ادبیات انفجار و ویرانی قدرتنمایی کند، بیشتر از آنکه قدرتمند باشد، نگران دیده شدن ضعف خود است.
اولین نشانه این ترس، همین زمانبندی است. تهدید ترامپ بعد از تشییع گسترده رهبر شهید مطرح شد، یعنی درست زمانی که پیام مردم ایران در رسانههای جهان دیده شده بود. دومین نشانه، لحن اوست، لحنی آمیخته با عصبانیت، تحقیر و تهدید. سومین نشانه، تکراری بودن حرفهای اوست. آدمی که حرف تازهای ندارد، تهدید قدیمی را با صدای بلندتر تکرار میکند. ترامپ هم همین کار را کرد. به جای اینکه بفهمد مردم ایران با چنین صحنهای چه پیامی به جهان دادهاند، دوباره از همان ادبیات زور استفاده کرد، ادبیاتی که برای ملت ایران نه تازه است، نه ترسناک.
در کنار این، پاسخ مقامات ایرانی نیز نشان داد که این تهدیدها در تهران خریداری ندارد. محمدباقر ذوالقدر، دبیر شورای عالی امنیت ملی، تهدید ترامپ را توهمآمیز خواند و تأکید کرد ایرانیها با زبان تهدید آشنا نیستند و اگر با احترام با ملت ایران سخن گفته نشود، پاسخ ایران با زبان دیگری خواهد بود.[1] عباس عراقچی نیز طبق گزارش رسانهها اعلام کرد تا زمانی که تهدیدها ادامه داشته باشد، مذاکرات نهایی با آمریکا آغاز نمیشود و طرف آمریکایی باید به امضای خود پایبند بماند.[5] معنای این موضع روشن است، ایران مذاکره را با تحقیر نمیپذیرد و هیچ ملتی زیر سایه تهدید، عزت خود را معامله نمیکند.
ترامپ البته هنوز این نکته ساده را نفهمیده است. او گمان میکند سیاست خارجی یعنی ساختن یک صحنه نمایشی برای دوربینها، گفتن چند جمله تند، تکان دادن افکار عمومی داخلی آمریکا و بعد انتظار تسلیم از طرف مقابل. اما ایران کشوری نیست که با این نمایشها تعریف شود. جامعهای که در لحظه شهادت رهبر خود چنین تشییعی را رقم میزند، با جملههای تکراری یک رئیسجمهور عصبی از میدان خارج نمیشود. اتفاقاً همین تهدیدها برای مردم ایران روشنتر میکند که دشمن از کدام نقطه ضربه خورده است.
آنچه ترامپ از آن میترسد، فقط قدرت نظامی ایران نیست. او از تصویری میترسد که تشییع رهبر شهید به دنیا نشان داد. از این میترسد که بعد از آن همه فشار، هنوز مردم به خیابان میآیند. از این میترسد که مرگ و شهادت، در فرهنگ ایرانی و اسلامی به نقطه پایان تبدیل نمیشود، به نقطه آغاز موج تازهای از خشم، هویت و ایستادگی تبدیل میشود. آمریکا سالها تلاش کرده با زبان ترس با ایران حرف بزند، اما مشکلش این است که در ایران، ترس همیشه نتیجه نمیدهد. گاهی تهدید، مردم را عقب نمیبرد، مردم را بیشتر کنار هم مینشاند
برای همین، سخنان اخیر ترامپ را باید نشانه نگرانی عمیق او از پیام این تشییع دانست. او دید که ایران بعد از یک ضربه بزرگ، فرو نریخت. دید که مردم به خیابان آمدند. دید که رسانههای خارجی مجبور شدند این صحنه را پوشش دهند. دید که شعارها مستقیم او و آمریکا را نشانه گرفته است.[2] بعد از همه اینها، چه کرد؟ تهدید کرد. این یعنی همان جمله اول، ترامپ وقتی میترسد، تهدید میکند.
در حقیقت، تهدید او اعترافی ناخواسته است. اعتراف به اینکه تشییع گسترده رهبر شهید، معادله ذهنی او را به هم زده است. او انتظار داشت بعد از آن حادثه، تصویر ایران تصویر ضعف، سکوت و آشفتگی باشد. اما تصویری که به جهان رسید، تصویر جمعیتی بود که در اوج سوگ، پیام ایستادگی داد. چنین تصویری برای ترامپ خطرناک است، چون نشان میدهد سیاست فشار حداکثری، حتی وقتی به خشنترین شکل خود نزدیک میشود، الزاماً به نتیجه مطلوب واشنگتن نمیرسد.
امروز تهدید ترامپ برای ملت ایران بیش از آنکه پیام جنگ باشد، پیام درماندگی است. او با همان لحن خشن تلاش میکند اقتدار بسازد، اما از پشت همین کلمات، اضطراب پیداست. وقتی یک سیاستمدار برای پاسخ دادن به یک تشییع مردمی، از زدن پلها و انرژی یک کشور حرف میزند، یعنی پیام آن تشییع را گرفته است. یعنی فهمیده که خیابانهای ایران هنوز برای آمریکا مسئلهساز است. یعنی فهمیده که ملت ایران را نمیشود تنها با فشار نظامی و رسانهای تحلیل کرد.
ترامپ و اطرافیانش شاید هنوز نخواهند این واقعیت را بپذیرند، اما تهدیدهای تکراری دیگر اثر گذشته را ندارد. ملت ایران از این ادبیات عبور کرده است. هر بار که ترامپ با همان لحن قدیمی میگوید کار را تمام میکنیم، برای مردم ایران یادآور شکستهای گذشته آمریکاست، یادآور این است که دشمن هرگاه در فهم ایران ناتوان میشود، به زبان زور برمیگردد. این زبان شاید برای مصرف رسانهای در آمریکا کار کند، اما در ایران، بیش از آنکه ترس بسازد، خشم و تمسخر میسازد.
در پایان باید گفت تشییع گسترده رهبر شهید، برای ترامپ یک شکست رسانهای و روانی بود. او میخواست ایران را خسته، شکسته و منزوی نشان دهد. اما آنچه جهان دید، جمعیتی بود که در لحظه سوگ، پیام مقاومت داد. تهدید بعدی ترامپ، واکنش عصبی به همین تصویر بود. او از معنای آن جمعیت ترسید و از پیام سیاسی و تاریخی آن هراس داشت. برای همین دوباره تهدید کرد، چون در قاموس ترامپ، هرجا فهم تمام میشود، تهدید شروع میشود.
پیوست ها
[2]
https://www.theguardian.com/world/2026/jul/06/iran-tehran-ali-khamenei-funeral-day-four
[4]
https://www.cbsnews.com/live-updates/us-iran-war-trump-negotiations-pause-ayatollah-funeral/
[6]
https://www.reuters.com/video/watch/idRW556906072026RP1/
دیدگاهتان را بنویسید